CIT

  • Limitowanie kosztów usług niematerialnych w SSE

    Obowiązek limitowania kosztów usług niematerialnych (art. 15e ustawy o CIT) od początku wprowadzenia jest przedmiotem sporów pomiędzy podatnikami a fiskusem. Kwestia ta jest szczególnie problematyczna w przypadku prowadzenia działalności zwolnionej z opodatkowania, prowadzonej przykładowo na terenie SSE lub w ramach PSI.

    Warto w tym kontekście zwrócić uwagę na korzystny wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 października 2020 r. (sygn. II FSK 2568/19), do którego niedawno ukazało się uzasadnienie. W swoim wyroku NSA uznał, iż wbrew stanowisku prezentowanemu przez organy podatkowe oraz niektóre sądy administracyjne, przy kalkulacji limitu 5% EBITDA z art. 15e ustawy o CIT należy uwzględnić tylko przychody i koszty związane z działalnością opodatkowaną. NSA przychylił się tym samym do prezentowanej przez większość sądów administracyjnych wykładni przepisów i uznał, iż skoro w art. 15e ust. 4 ustawy o CIT odwołano się do art. 7 ust. 3 ustawy o CIT, to w ramach działalności zwolnionej limity kosztowe nie powinny mieć zastosowania. NSA wskazał, iż skoro sam dochód nie jest opodatkowany, to tym samym bezcelowe jest wprowadzanie w tym zakresie jakichkolwiek instrumentów o charakterze zabezpieczającym interes Skarbu Państwa (celem wprowadzenia regulacji z art. 15e była bowiem walka z agresywną optymalizacją podatkową obniżającą dochód do opodatkowania). Warto przypomnieć, że za taką interpretacją w przeszłości opowiadały się sądy administracyjne m. in. w wyrokach: WSA w Krakowie, wyrok z 10 lipca 2019 r. (sygn. I SA/Kr 577/19) czy WSA w Szczecinie, wyrok z 24 lipca 2019 r. (sygn. I SA/Sz 618/19). W orzecznictwie widoczne jest jednak także stanowisko przeciwne, tzn. nakazujące kalkulować limit 5% EBITDA w oparciu o całość działalności danego podatnika i dopiero tak obliczoną wysokość kosztów podlegających limitowaniu przyporządkować do działalności zwolnionej i opodatkowanej. Przyporządkowanie to odbywać się ma według faktycznego związku z danym rodzajem działalności (alokacja bezpośrednia) lub za pomocą współczynnika, jeśli taki jest stosowany do danych kategorii kosztowych. Stanowisko takie zaprezentowano przykładowo w wyrokach: WSA w Gliwicach, wyrok z 12 września 2019 r. (sygn. I SA/Gl 1299/19) czy WSA w Rzeszowie, prawomocny wyrok z 2 czerwca 2020 r. (sygn. I SA/Rz 240/20).

     

    Mimo iż omawiany wyrok NSA może mieć istotne znaczenie dla dalszego kierunku orzecznictwa sądów administracyjnych, warto mieć na uwadze, iż organy podatkowe niechętnie zmieniają w takich sytuacjach praktykę wskazując, iż „orzeczenia sądowe są wiążące jedynie w sprawach, w których zapadły”, a te „nie stanowią materialnego prawa podatkowego” (por. interpretacja DKIS z 3 marca 2020 r., sygn. 0111-KDWB.4010.12.2019.2.KK). Pozytywnego rozstrzygnięcia sporu można więc aktualnie oczekiwać dopiero na etapie sądowym.

  • Ulga na złe długi – CIT/WZ

    Zwracamy uwagę, iż w zeznaniach CIT-8 za 2020 r. podatnicy będą mogli po raz pierwszy skorzystać z tzw. ulgi na złe długi. Do tej pory ww. ulga była wykazywana przez przedsiębiorców jedynie dla celów VAT.

    Zwracamy uwagę, iż w zeznaniach CIT-8 za 2020 r. podatnicy będą mogli po raz pierwszy skorzystać z tzw. ulgi na złe długi. Do tej pory ww. ulga była wykazywana przez przedsiębiorców jedynie dla celów VAT. Nowe przepisy (artykuł 18f ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych) służą polepszeniu płynności finansowej polskich firm, które borykają się z nieterminowymi płatnościami kontrahentów. Co do zasady, wierzyciel będzie mógł dokonać obniżenia podstawy opodatkowania w razie nieotrzymania zapłaty w odniesieniu do wierzytelności, która została uprzednio zaliczona do przychodów. Dłużnik natomiast dokona obowiązkowego zwiększenia podstawy opodatkowania o wartość niezapłaconego zobowiązania zaliczonego wcześniej do kosztów uzyskania przychodów. W obu przypadkach odpowiednio zmniejszenia lub zwiększenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym upłynęło 90 dni od upływu terminu płatności. W Tarczy 4.0. w odniesieniu do ulgi na złe długi (nieotrzymane wierzytelności) skrócono ten termin do 30 dni w odniesieniu do okresów rozliczeniowych, w których podatnik poniósł negatywne konsekwencje ekonomiczne z powodu COVID-19. Podkreślamy, że ocena sytuacji podatnika w ww. zakresie powinna nastąpić na dzień złożenia zeznania rocznego. W związku z tym spośród nieuregulowanych na koniec roku podatkowego wierzytelności / zobowiązań, które na ten dzień były przeterminowane o liczbę dni wskazaną w przepisach, należy wykazać tylko te, które nadal nie były uregulowane (lub nie zostały zbyte) do dnia złożenia zeznania. Każdy przedsiębiorca, który chce w zeznaniu rocznym skorzystać z ulgi na złe długi musi wypełnić załącznik CIT/WZ (CIT/WZG dla spółek tworzących podatkową grupę kapitałową). Ten sam obowiązek dotyczy podatników, którzy muszą skorygować koszty uzyskania przychodów o niezapłacone zobowiązania. Wypełnienie ww. załącznika może stanowić poważne wyzwanie dla podatników – wymaga on szczegółowego opisania każdej nieopłaconej faktury, tj. podania nazwy i NIP dłużnika, numeru faktury, daty jej wystawienia i daty upływu terminu zapłaty oraz wartości wierzytelności / zobowiązania wynikającego z faktury. Dla firm, w których działalności występuje znaczna liczba przeterminowanych należności lub nieopłaconych faktur, nakład czasu związany z wypełnieniem załącznika CIT/WZ może być bardzo duży. Zalecamy zatem odpowiednio wczesne podjęcie działań w tym zakresie.

  • Wyrok TSUE w sprawie Lexel a art. 15e CIT – czy podatnicy mogą liczyć na zwrot nadpłaty?

    Informujemy, że pod koniec stycznia bieżącego roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) wydał istotne orzeczenie w sprawie C-484/19 Lexel AB przeciwko Skatteverket. Sprawa dotyczyła szwedzkich przepisów podatkowych wprowadzających ograniczenia w zakresie odliczenia kosztów odsetek zapłaconych na rzecz zagranicznej spółki należącej do tej samej grupy kapitałowej.

    W analizowanym przypadku szwedzka spółka zawarła umowę pożyczki z francuską spółką powiązaną i z tego tytułu wypłacała jej odsetki. Szwedzkie organy podatkowe odmówiły spółce prawa do rozpoznania powyższych odsetek w kosztach podatkowych, powołując się na postanowienia tamtejszej ustawy o podatku dochodowym i wskazały, że pożyczka została zaciągnięta w celu uzyskania korzyści podatkowej. Co istotne, na takie wyłączenie organy nie mogłyby się powołać, gdyby odsetki zostały wypłacone w ramach wewnątrzgrupowego transferu finansowego (tj. gdyby beneficjent był szwedzkim podatnikiem).

     

    Trybunał uznał szwedzkie przepisy za niezgodne z unijną zasadą zakazu ograniczania swobody przedsiębiorczości wyrażoną w art. 49 traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. W naszej ocenie istnieją zauważalne analogie pomiędzy szwedzkimi przepisami zakwestionowanymi przez TSUE, a polskim przepisem art. 15e ustawy o CIT regulującym kwestię limitowania kosztów usług niematerialnych. Polskie przepisy limitujące koszty uzyskania przychodów poniesione na rzecz podmiotów powiązanych nie mają zastosowania, jeśli podmiotem otrzymującym wynagrodzenie byłby inny podmiot funkcjonujący w ramach tej samej podatkowej grupy kapitałowej. Członkami podatkowej grupy kapitałowej mogą być jedynie polskie spółki, a zatem można argumentować, że występuje tutaj zjawisko dyskryminacji zagranicznych spółek, analogiczne do tego zidentyfikowanego przez TSUE w sprawie Lexel.

     

    W praktyce oznacza to, że Spółka może rozważyć wystąpienie do organów skarbowych z wnioskiem o zwrot nadpłaty podatku, w części w jakiej wynikał on z limitowania kosztów. Z oczywistych względów należałoby się spodziewać odmowy organów skarbowych. Ewentualne pozytywne rozstrzygnięcie nastąpiłoby prawdopodobnie dopiero na drodze postępowania sądowego.

  • Zeznanie roczne CIT-8: korekty cen transferowych

    Mimo iż terminy dotyczące obowiązków w zakresie cen transferowych upływają kilka miesięcy po dacie złożenia zeznania CIT-8 za dany rok podatkowy, problematyki tej nie można zupełnie pominąć na etapie przygotowywania zeznania podatkowego.

    Mimo iż terminy dotyczące obowiązków w zakresie cen transferowych upływają kilka miesięcy po dacie złożenia zeznania CIT-8 za dany rok podatkowy, problematyki tej nie można zupełnie pominąć na etapie przygotowywania zeznania podatkowego. Przypominamy bowiem, że po raz drugi podatnicy mierzą się z przepisami dotyczącymi korekt cen transferowych, w szczególności wprowadzonym w 2019 r. art. 11e UPDOP. Korekty cen transferowych rozliczane zgodnie z art. 11e należy wykazać tak w polu 27 formularza CIT-8(29) jak i w informacji TPR-C. W związku z powyższym przed złożeniem zeznania powinno być gotowe zestawienie transakcji realizowanych z podmiotami powiązanymi. Należy również zweryfikować, czy wszędzie tam, gdzie rynkowy poziom cen mierzony jest uzyskaniem przez jedną ze stron rentowności na zakładanym poziomie, uzyskane wyniki są zgodne z zamierzonymi. Jeśli korekty cen transferowych nie zostały jeszcze skalkulowane, to należy to uczynić. Konieczność takich korekt może wynikać również z innych okoliczności niż weryfikacja rentowności, jak np. w transakcjach polegających na świadczeniu usług uaktualniony klucz podziału kosztów czy ich ostateczna wysokość.

     

    Następnie należy przeanalizować, czy korekty te należy rozpoznać zgodnie z art. 11e UPDOP. Na zasadzie wyjątku od ogólnych zasad rozpoznawania korekt na gruncie PDOP, ww. korekty zasadniczo ujmowane są w okresie, którego dotyczą, tj. wstecz (por. przepis art. 12 ust. 3l pkt 2 oraz art. 15 ust. 4k pkt 2 UPDOP), przy czym:

     

    • w przypadku korekty zwiększającej przychody / zmniejszającej koszty podatnika wystarczające jest spełnienie tylko dwóch pierwszych warunków, o których mowa w art. 11e UPDOP, a
    • w przypadku korekty, która zmniejsza przychody / zwiększa koszty podatnika, wszystkie te warunki muszą zostać spełnione

     

    (por. przepisy art. 12 ust. 3aa oraz art. 15 ust. 1ab UPDOP).

     

    Praktyka stosowania ww. przepisów po raz pierwszy za 2019 r. pokazała, że weryfikacja, które korekty cen transferowych należy rozpoznawać zgodnie z art. 11e ustawy i czy wskazane w tym przepisie warunki zostały spełnione może nastręczać trudności. Rekomendujemy zatem zwrócenie uwagi na tę kwestię odpowiednio wcześnie.